Greenwich saat ifadəsi iki mənada işlədilir: Qrinviç orta vaxtı, yəni GMT saat qurşağı və qol saatlarındakı GMT funksiyası. Birincisi baş meridianın keçdiyi yerə görə hesablanan vaxt sistemidir, ikincisi isə saatda ikinci saat qurşağını göstərən əlavə əqrəbdir.
- Qrinviç Londonda yerləşir və baş meridian, yəni sıfır uzunluq dairəsi buradan keçi ...
Daha çox
Greenwich saat ifadəsi iki mənada işlədilir: Qrinviç orta vaxtı, yəni GMT saat qurşağı və qol saatlarındakı GMT funksiyası. Birincisi baş meridianın keçdiyi yerə görə hesablanan vaxt sistemidir, ikincisi isə saatda ikinci saat qurşağını göstərən əlavə əqrəbdir.
- Qrinviç Londonda yerləşir və baş meridian, yəni sıfır uzunluq dairəsi buradan keçir.
- Saat qurşaqları baş meridiandan şərqə və qərbə doğru saat fərqi ilə hesablanır.
- GMT funksiyalı saatlarda əlavə əqrəb iyirmi dörd saatlıq şkala üzrə hərəkət edir.
- UTC beynəlxalq vaxt standartıdır və atom saatlarının göstərişinə əsaslanır.
Qrinviç orta vaxtı (GMT) nədir?
Qrinviç orta vaxtı baş meridian üzərində hesablanan yerli orta günəş vaxtıdır. Dünya saat qurşaqları uzun müddət bu vaxta nisbətən ifadə edilmişdir: hər qurşaq GMT-dən müəyyən saat qədər irəli və ya geri götürülür.
Baş meridianın Qrinviçdən keçməsi beynəlxalq razılaşma ilə müəyyən edilmişdir. Həmin razılaşmadan sonra dəniz naviqasiyası və dəmir yolu cədvəlləri üçün vahid istinad nöqtəsi yaranmışdır.
GMT ilə UTC arasında fərq nədir?
GMT saat qurşağının adıdır, UTC isə vaxt ölçmə standartıdır. UTC atom saatlarının göstərişi əsasında müəyyən edilir və Yerin fırlanmasındakı qeyri-bərabərliyə görə düzəliş saniyələri ilə tənzimlənir.
Praktik istifadədə iki göstərici bir-birinə çox yaxındır, buna görə gündəlik danışıqda tez-tez eyni mənada işlədilir. Rəsmi sənədlərdə və texniki sistemlərdə isə vaxt ofseti UTC ilə yazılır.
Saat qurşağı fərqi necə hesablanır?
Saat qurşağı UTC-yə nisbətən ofsetlə göstərilir. Ofset artı işarəsi ilə yazılırsa, həmin ərazidə vaxt istinad nöqtəsindən irəlidir; mənfi işarə isə geridə qalmanı bildirir.
Məsələn, Azərbaycan UTC plus dörd qurşağındadır, yəni buradakı saat baş meridian vaxtından dörd saat irəlidir. İki şəhər arasındakı fərqi tapmaq üçün onların ofsetləri çıxılır.
GMT funksiyalı qol saatı necə işləyir?
GMT funksiyalı saatda adi saat və dəqiqə əqrəblərinə əlavə olaraq daha bir əqrəb olur. Bu əqrəb iyirmi dörd saatlıq şkala üzrə tam bir dövrü bir sutkada başa vurur və ikinci saat qurşağını göstərir.
Şkala saatın kənarında, fırlanan halqada və ya siferblatın üzərində yerləşdirilir. Fırlanan halqalı modellərdə halqanı çevirməklə üçüncü qurşağı da izləmək mümkündür. İyirmi dörd saatlıq şkala həmçinin göstərilən vaxtın gündüzə, yoxsa gecəyə düşdüyünü ayırd etməyə imkan verir.
Tez-tez verilən suallar
GMT funksiyası kimlərə lazım olur?
Bu funksiya fərqli saat qurşaqları ilə əlaqə saxlayan şəxslər üçün nəzərdə tutulub: tez-tez səyahət edənlər, uçuş heyəti üzvləri və beynəlxalq komandalarda işləyənlər ikinci qurşağı saatı qurmadan izləyə bilir.
Niyə məhz Qrinviç baş meridian sayılır?
Seçim tarixi səbəblərlə bağlıdır: Qrinviçdəki kral rəsədxanasının astronomik cədvəlləri dənizçilikdə geniş yayılmışdı və beynəlxalq razılaşmada bu meridian istinad nöqtəsi kimi qəbul edildi.
GMT ilə yay vaxtı arasında əlaqə varmı?
Yay vaxtı tətbiq edən ölkələrdə yerli vaxt müəyyən dövr üçün bir saat irəli çəkilir, GMT isə dəyişməz qalır. Buna görə belə ölkələrdə GMT-yə nisbətən ofset ilin dövrünə görə fərqlənə bilər.