Azerbaijan
Belgium
Brazil
Canada
Denmark
England
Finland
France
Georgia
Germany
Greece
Ireland
Israel
Italy
Japan
Korea
Netherlands
Norway
Russia
Spain
Sweden
Turkey
Ukraine
United Arab Emirates
USA
English
Bahçe çiçekleri, açık alanda toprakta yetişen ve ömrüne göre yıllık, iki yıllık ve çok yıllık olarak ayrılan türlerdir. Bu ayrımın yanında soğanlı bitkiler ve çalı formundaki çiçekler ayrı gruplar oluşturur; hangi grubun seçileceğini alanın güneş durumu ve toprak yapısı belirler.
- Yıllık çiçekler bir sezonda tohumdan çiçeğe ulaşır ve dönem ... Daha çox
Bahçe çiçekleri, açık alanda toprakta yetişen ve ömrüne göre yıllık, iki yıllık ve çok yıllık olarak ayrılan türlerdir. Bu ayrımın yanında soğanlı bitkiler ve çalı formundaki çiçekler ayrı gruplar oluşturur; hangi grubun seçileceğini alanın güneş durumu ve toprak yapısı belirler.
- Yıllık çiçekler bir sezonda tohumdan çiçeğe ulaşır ve dönem bitiminde ömrünü tamamlar; petunya ve kadife çiçeği bu gruptadır.
- Çok yıllık çiçekler kök sistemiyle yıllarca aynı yerde kalır ve her dönem yeniden açar; lavanta ve şakayık örnek verilebilir.
- Soğanlı türler toprağın altındaki soğanda besin depolar; lale, nergis ve sümbül bu gruba girer.
- Çalı formundaki güller ve ortanca, bahçede hacim oluşturur ve budama ile şekillendirilir.
- Aynı bahçede güneş ve gölge alan bölümler farklı türler ister; tek bir tür listesi tüm alana uymaz.
Bahçe çiçekleri ömrüne göre nasıl gruplanır?
Ömür, bahçe planlamasının temel ölçütüdür. Yıllık çiçekler hızlı sonuç verir ve renk yoğunluğu yüksektir, ancak her dönem yeniden ekilmeleri gerekir. İki yıllık türler ilk dönem yaprak geliştirir, ikinci dönem çiçek açar; hüsnüyusuf ve yüksükotu bu davranışı gösterir. Çok yıllık türler ise ilk dönem yavaş gelişir, sonraki dönemlerde kök sistemi güçlendikçe daha gür açar. Dengeli bir bahçede üç grup birlikte kullanılır: çok yıllıklar iskeleti kurar, yıllıklar boşlukları doldurur, soğanlılar erken dönemde renk sağlar.
| Grup | Örnek türler | Öne çıkan özellik |
|---|---|---|
| Yıllık | Petunya, kadife çiçeği | Hızlı ve yoğun çiçeklenme |
| Çok yıllık | Lavanta, şakayık | Aynı kökten yıllarca açar |
| Soğanlı | Lale, nergis, sümbül | Erken dönemde çiçek verir |
| Çalı | Bahçe gülü, ortanca | Hacim kurar, budama ister |
Güneş alan bahçelerde hangi çiçekler yetişir?
Tam güneş, günün büyük bölümünde doğrudan ışık alan alan demektir ve bu koşulda yapraklarını koruyabilen türler tercih edilir. Lavanta, kadife çiçeği, ayçiçeği, gazanya, sardunya ve bahçe gülleri güneşe dayanıklı türler arasındadır. Bu bitkilerde yaprak yapısı genellikle daha ince, tüylü ya da mumsu olur; bu yapı su kaybını azaltır. Güneşli alanlarda toprak daha hızlı kurur, bu nedenle sulama sıklığı artar ve toprağın üstüne malç serilerek nem tutulur. Aşırı sıcakta sulamanın sabah erken veya akşam saatlerinde yapılması yaprak yanığını önler.
Gölge alan bölümler için hangi türler seçilir?
Gölge, doğrudan güneş almayan ya da yalnızca kısa süre ışık alan bölümdür ve burada yaprak dokusu geniş türler öne çıkar. Ortanca, çuha çiçeği, hosta, eğreltiotu ve kır menekşesi bu koşullarda gelişir. Gölge alanlarda toprak daha uzun süre nemli kaldığı için sulama seyrekleştirilir; aksi hâlde kök çürümesi görülür. Hava dolaşımının zayıf olduğu köşelerde bitkiler arasına yeterli mesafe bırakılması mantar hastalıklarını azaltır. Yarı gölge bölümler ise en esnek alanlardır; hem gölge sevenler hem de güneşe orta dayanıklı türler burada yetişir.
Bahçe çiçeklerinde toprak nasıl hazırlanır?
Toprak hazırlığı ekimden önce yapılır ve üç adımdan oluşur. Önce alan yabancı otlardan temizlenir, sonra toprak bir kürek derinliğinde havalandırılır, en son organik madde eklenir. Ağır killi topraklarda kum ve organik madde karışımı su tutmayı azaltır; kumlu topraklarda ise kompost eklenerek su tutma kapasitesi artırılır. Soğanlı bitkiler için toprağın altında su birikmemesi kritiktir, çünkü soğan çürümeye duyarlıdır. Ekim derinliği türün büyüklüğüne göre belirlenir; genel ölçüt, soğanın kendi boyunun iki ila üç katı derinliğe yerleştirilmesidir.
Bahçe çiçekleri kesilerek buket yapılır mı?
Bahçe çiçeklerinin bir bölümü kesme çiçek olarak da kullanılır. Gül, lavanta, ortanca, kasımpatı, zinnia ve dahlia bu amaçla yetiştirilebilir. Kesim, sıcak saatlerde değil, sabah erken ya da akşamüstü yapıldığında sap daha diri kalır. Saplar eğik kesilir ve hemen suya alınır; suya değecek yapraklar temizlenir. Odunsu saplı türlerde sap ucunun hafifçe ezilmesi su alımını kolaylaştırır. Bahçeden kesilen çiçeklerin ömrü genellikle serada yetiştirilenlerden kısadır, ancak koku ve doğal form açısından daha belirgindir.
Bahçe çiçekleri hakkında sık sorulan sorular
Bahçeye hangi çiçek daha kolay yetişir?
Bakımı en kolay bahçe çiçekleri arasında kadife çiçeği, sardunya, lavanta ve gazanya sayılır. Bu türler kuraklığa görece dayanıklıdır ve sık müdahale istemez. Toprağın drenajı iyi olduğunda başlangıç düzeyinde bahçelerde sorunsuz gelişirler.
Bahçe çiçekleri ne sıklıkla sulanır?
Sulama sıklığı türe, toprağa ve hava koşullarına bağlıdır; sabit bir aralık verilemez. Ölçüt, toprağın üst birkaç santiminin kuruyup kurumadığıdır. Az ve sık sulama yerine seyrek ve derin sulama, köklerin aşağı doğru gelişmesini sağlar.
Çok yıllık bitkiler budanmalı mıdır?
Çok yıllık bitkilerde solmuş çiçeklerin alınması yeni tomurcuk oluşumunu destekler. Çalı formundaki türlerde ise dönem sonunda yapılan şekil budaması bitkinin sık dallanmasını sağlar. Budama makası temiz ve keskin olmalıdır.
Saksıda yetiştirilen bahçe çiçekleri farklı mı bakılır?
Saksıdaki bitkilerde toprak hacmi sınırlı olduğu için su ve besin daha hızlı tükenir; sulama ve gübreleme sıklığı artar. Saksının altında drenaj deliği bulunması zorunludur, aksi hâlde biriken su kökleri çürütür.